Na meer dan een dikke week in Siem Reap, zin in iets anders. Afscheid van Jacopo en richting kust! Plan: naar 'Koh Kong' (nabij de Thaise grens). En dit vraagt om een vol dagje transport..
Op de bus zit een Cambodjaans meisje naast me dat helaas geen Engels spreekt maar me in het wegrestaurant al te graag het eten van noodlesoep met muntblaadjes, bonen en chillie 'aanleert'. (klassiek dagelijks gerecht hier)
In Koh Kong kan ik diezelfde dag niet geraken, blijkbaar vertrekken die bussen enkel smorgens vanuit de hoofdstad. Maar geen zin om in Pnom Penh te blijven dus neem ik een bus die deels dezelfde richting uitgaat en stap -als enige- af aan de splitsing in de richting van waar ik naartoe wil. Dichtsbijzijnde dorp bij die splitsing = Sre Ambel! Motorbikes genoeg om mee te rijden. Off we go!
Sre Ambel
Ik ben echt wel in een vergeten gat beland. Aangekomen met de motorike spreekt niemand engels maar gelukkig kan ik overnachten in 1 van de 2 chinese guesthouses van het dorp. Bij een wandeling door het dorp/klein stadje, bots ik op de plaatselijke kermis. En als ik naar 1 meisje knik om een foto te mogen trekken komen er opeens een hele horde kinderen aangerend die mee op de foto willen! Lief toch..
En dan met een jongeman aan de praat geraakt (die een woordje engels spreekt en dat maar al te graag fier oefent met een buitenlandse). Vanavond is het Khmer New Year en ik wordt prompt uitgenodigd om samen met zijn familie te vieren! En die uitnodiging sla ik niet in de wind.
De familie woont in een klein straatje (vol met afval) naast de markt. Ik neem plaats op de mat op het 'terras' voor het huisje waar de diner volgt. De gastheer en gastvrouw zijn duidelijk blij met mijn bezoek!!
Ik stel voor om de drank te betalen en samen met mijn kameraad (in het geel op de foto onder, enige die engels kon) rijden we met zijn motorbike naar een winkeltje om drank. Een winkeltje op, jaja, 100 m van het huis, niets wordt hier tevoet gedaan, altijd die motorbike! We kopen voor elk 2 pintjes (voor de jongste 2 colas). Ik probeer duidelijk te maken dat het koude pintjes moeten zijn maar al vlug valt de euro/riel.. hier worden pinten met ijs gedronken natuurlijk! Dus eerst nog langs een andere shop om ijs dat eens thuis in stukken gekapt wordt op het terras.
De maaltijd: miesoep met vleesballetjes en groentjes. Ik laat de vleesballetjes links liggen maar de rest smaakt echt lekker! Dit is dan ook een feestmaaltijd voor hen! Veel gelachen dat zeker.. wat een ontvangst! En fier dat ze waren om een buitenlandse gast te hebben!
Samen met de mannen van het gezin keren we na de diner terug naar 'de kermis' bij de pagoda, waar het hele dorp bijeenkomt om nieuwjaar te vieren. De kermisattracties zijn dan ook iets universeel: de draaimolen, het 'schietkraam' (met pijltjes naar ballonnen schieten hier), de paardemolen, wat eetkraampjes en wat verder, jonge mannen aan het dansen.. 'the ladies are to shy'.. omgekeerde wereld?Ik wordt keer op keer geintroduceerd aan vrienden van 'mijne maat' die ook een woordje engels willen spreken. Wat een avond!
De dag erop komt 'mijne maat' me halen aan het guesthouse: ik had -op aanvraag- immers beloofd aan de familie dat ik de volgende dag mee zou ontbijten. So I did. Samen met een paar vrienden gaan we dan 'op de koffie' in een van de vele koffie-cafes (met een tv die overal aanstaat) en brengen we een bezoekje aan de pagoda.
Het is nieuwjaar en voor de Khmer betekent dat meteen ook hun verjaardag, de gedenking van de doden en het offeren van voeding aan de monniken.
Het scheelde niet veel of ik zat 'vast' in dit dorp: "please stay longer". Maar ik wil verder.. up to Koh Kong zoals gepland!
Koh Kong
Koh Kong is een stadje gelegen aan de kust dichtbij de grens met Thailand. Volgens voorbije medereizigers een heel mooie streek (vooral de eilanden/mangrovebossen in de buurt), op verkenning dus!
Eerst wat miserie met het zoeken van een guesthouse. Velen over budget tot wanneer ik dichtbij de markt een klein lokaal guesthousje zag dat er duidelijk van mindere categorie uitzag. Prijs overeen gekomen, ingechekt, bagage geinstalleerd om dan de bazin te gaan betalen. Bleek dat het het tienvoud moest zijn in de locale munt!!! (handgebaar is dus toch niet altijd een verduidelijkende hulp). Dus bagage weer ingepakt en terug in de brandende zon met de rugzak. Pfff.. uiteindelijk een zalig guesthousje gevonden, geen beesten in kamer, een klein raam jawel en een bijhorend gezellig restaurant met terras aan de waterkant. En vooral, ik ben er heel toffe mensen tegenggekomen. De keuze van de guesthouse heeft dus echt wel zijn invloed (op de nachtrust EN de compagnie).
Eerst gaan wandelen in het stadje, langs de markt, de echt vuile straatjes (overal afval), de vissershuisjes. Wanneer ik me wat verder in de 'vuile' wijk waag moet ik rechtsomkeer maken. Opnieuw honden die me niet graag zien komen.. en grommende honden, nee, dan doe ik liever twee keer dezelfde weg.
Het was daarenboven Khmer 'nieuwjaar' en naar aloude traditie wordt er hier met water in de straten naar elkaar gegooid en talkpoeder in de gezichten gewreven. Elk zijn tradities nietwaar.
Vele kindjes klaar aan de rand van de weg met plastiekzakjes gevuld met water, klaar om elke voorbijganger de volle lading te geven. Ook ik heb er aan moeten geloven :-)!! Revanche met mijn drinkwaterfles, jawel! Een klein jongetje kwam naar met toe met handjes vol talkpoeder, dus verder met witte wangen door de straten :-).
In de guesthouse ontmoet ik een oudere man, Paul, die hier blijkbaar al jaren woont en gepassioneerd is door de Irwaddy dolfijnen die hier in de monding van de rivier leven. Hij maakt me al warm voor een boottrip en wil me helpen organiseren. Wat later loop ik 2 sympathieke Franse kerels tegen het lijf (bij dat zelfde guesthouse) en zij zagen zo'n boottochtje naar de mangroven en de nabijgelegen eilanden ook wel zitten. Dus plannen gemaakt samen met de 'expert' Paul, die er zelf gedetailleerde kaarten van de streek bijhaalde en ons aan een van de beste 'bootmannen' introduceerde.
De volgende dag dan met een mini motorbootje op op het wilde water. Helaas was de 'beste bootman' misschien toch niet de beste... niet alle geplande stops bleken plots bereikbaar (? -omwille van het weer?).
Maar het was echt wel een heel mooi mangrovestreek. Naar t'schijn moeten hier ook veel vogels zitten (is RAMSAR gebied) maar met geen van ons is een 'vogelaar' dus hebben we er ook niet veel kunnen spotten. Waarschijnlijk ook niet het goeie moment van de dag uitgekozen.
Onderzoeken we de visnetten van dichterbij
(die vol van de kleine visjes zitten - niet veel waard hier, voor de 'fishpaste')
(als je hier te lang op dezelfde plaats blijft staan zink je echt diep weg!)
Dan een stop aan de mangrovewalk. Midden in dit mangrovegebied hebben ze een een walkway aangelegd waardoor je niet zelf op en door de wortels moet kruipen om erin te gaan. Blijkbaar ook een favoriete plaats voor lokalen om een familie-uitstap te doen (en het was ook nieuwjaar natuurlijk)!
s'Avonds nog een gezellige avond met het Franse gezelschap. Manu werkt voor een bedrijf dat microkredieten uitschrijft voor arme boeren en Kristof werkt als IT-leraar voor een NGO. Beide gebaseerd in de hoofstad Pnom Penh en beide heel enthousiast over hun werk! Afspraak terug in Pnom Penh!
De volgende ochtend toch een misrekening in dagen tellen (want moet nog op tijd om mijn visum voor Vietnam en op tijd het land uit), lang verhaal. Uiteindelijk op een bus blijven zitten naar Sihanoukville, DE strandstad van Cambodja.
Sihanoukville
In Sihanoukville zou ik niet lang blijven dus een guesthouse gezocht nabij het busstation. Geen mooie bungalow aan het water dus ;-). Ik bezoek de drukke stad, doe een poging om van hieruit mijn Vietnamees visum te krijgen (noppes), en dan to the beach!
'De strand-toeristenstad van Cambodja' had ik tevoren te horen gekregen. En inderdaad, het strand kleurde vol vol van de toeristen, maar dan wel van lokale toeristen! Met de vakantiedagen rond nieuwjaar komen vele rijke gezinnen blijkbaar naar Sihanoukville. En dat was eraan te zien.
Een ontspannende strandwandeling gemaakt. Er zelf inspringen is er niet van gekomen: 1. wat te doen met de camera en geld en 2. geen reservekledij bij: de vrouwen zwemmen immers allen met kledij aan!Niet enkel dit oud vrouwtje..
Bij valavond met geinstalleerd met een pintje in een van de vele ligzetels aan het strand. En genoten..
Een druk maar gezellig strand. Kinderen spelen met vuurwerkpijlen aan de rand van het water, grote families eten samen, een heerlijke zeebries..
Kampot
Niet van plan om in de strandzetels te blijven plakken besluit ik de volgende morgen een taxi te nemen naar Kampot op een 2 uurtjes rijden van Sihanoukville. In de taxi raak ik aan de praat met 1 van de barmannen van een hotel in Sihanoukville. Deze man krijgt welgeteld 1 dag per jaar vakantie! (vandaag dus, dat hij in Kampot zijn familie gaat bezoeken). Zijn zus werkt in Thailand, zijn broer in Maleisie, veel familiereunies zijn er niet. Ik krijg een uitnodiging om mee te gaan maar als dit echt de enige dag is dat hij zijn familie ziet moet hij zich daar toch volledig op focussen. Ik slaap in de plaats in een guesthouse van vrienden van hem in Kampot.. vrienden ok, maar de beste keus was het niet (lag wat verder van het centrum en s'avonds moest ik door donkere straten met grommende honden om mijn bedje te vinden. Gewoon goed doorwandelen en geen aandacht aan hen besteden is de boodschap..)
In Kampot huur ik een fiets en ga op zoek naar de grotten die vermeld staan in de Lonely Planet. Niet voor de grotten zelf natuurlijk, wel voor de mooie fietstocht door een vreedzaam ruraal landschap.
Op weg naar de grotten al vlug een jong gastje dat mij wilt 'gidsen'. Dit is de gewoonte hier naar het schijnt. Hij wijst me de 'schildpad', 'de olifant', 'de krokokil' etc aan in vormen de stalagmieten/tieten. Met een dikke portie 'willen zien' kan ik er misschien is er misschien wel wat van aan.
Op een avondwandeling kom ik voorbij een -zoveelste- trouwfeest (dit is naar t'schijnt de trouwmaand in Cambodja.. tja, periode voor de regens eraan komen (en voor het zaaiseizoen dus wat meer tijd). De trouwfeesten gaan hier meestal 'op straat' door, net zoals dit: een grote tent die de helft van de weg inneemt. Deze keer wel met verrassend -voor hier toch- kortgerokte danseressen die tot het grappige toe met hun kont bewogen. (en bedenk hier alle kleine -en grote- jongens bij die niet in de tent konden maar daarentegen perfect de kontjes van op straat konden aanschouwen ;-).
Opnieuw naar Pnom Penh. Een must want daar moet ik een visum gaan halen om Vietnam binnen te kunnen. Lang verhaal trouwens dat visum... in elk geval het is gelukt. Aangezien ik hier reeds een kleine maand geleden met Stefanie was heb ik nu de 'sights' bezocht die we de vorige keer hebben geskipped, oa het Nationaal Museum. Vol van de zandsteensculpturen, vele die eigenlijk in de Angkor tempels thuis horen. Interessant en vooral ook een mooi gebouw met prachtige binnentuin!
s'Avonds afgesproken met de twee franse gasten die ik in Koh Kong tijdens de boottocht had ontmoet. In een cafe van expats, jawadde. Australiers, Fransen, Duitsers.. er leeft hier echt een grote buitenlandse gemeenschap (met al die NGOs logisch natuurlijk). En veel jong volk. Studenten die een stage doen, mensen die na de studies vrijwilligerswerk doen, artiesten (fotografen) etc. Werd een gezellig avondje onder Frans gezelschap. En het is hier toch een mooi leventje zo te horen..
De dag erop er eentje dat ik niet rap ga vergeten: een volledig dagje het tribunaal van "Mister K" life gevolgd in het internationaal gerechtshof iets buiten Pnom Penh.
De 'hoofdverantwoordelijken' van de gruwels tijdens de Khmer Rouge periode leven nog en staan nu terecht voor een internationaal tribunaal (heeft wel alle internationale kranten gehaald denk ik). 'Brother number 1', Pol Pot dus, die hoeft het niet meer mee te maken, maar 5 andere hoofdpionnen van het regime zitten achter slot en grendel en wachten hun proces af. "Mister K", directeur van de befaamde S-21-gevangenis waar duizenden mensen zijn gemarteld/vermoord, staat net nu terecht. En iedereen kan dit tribunaal meemaken, de regering heeft immers gratis bussen ingelegd van het centrum naar het gerechtsgebouw. Dit was dus een unicum.
Vroeg de bus op (verrassend weinig lokalen, tja, het leven gaat verder zeker). Eens door de controle (cameras helaas verboden) kom je in een groot auditorium terecht, dat geeft op een enorme glazen wand waarachter het gerecht bijeenkomt. Aan mijn kant van het glas, de 'publieke ruimte', waren journalisten, geinteresseerde expats aanwezig (en natuurlijk ook wel lokale mensen -maar veel minder dan verwacht). Zelf zat ik naast een Franse studente in de rechten, die me helaas weinig bijkomende info kon geven over het reilen en zeilen van dit gerechtshof.
Aan de andere kant van het glas was het ook de moeite (van kostuums nog niet gesproken -dit is mijn eerste keer dat ik een rechtzaak meemaak): een tiental advocaten, 3 procureurs, een 6-8tal procureurs (van alle nationaliteiten), en daartegenover 2 advocaten (fransman en Cambodjaan) van de 'verdachte'. In het midden dan maar liefst 7 (!!) rechters: hoofdrechter was een Cambodjaan, daarnaast nog een paar nationaliteiten. Echt wel de moeite dus!
Bij het binnenkomen kregen we koptelefoon in de handen gestoken gezien het tribunaal zowel in het Frans, Engels en Khmer simultaan vertaalt wordt. Het begon helaas nogal saai: over het al dan niet toelaten van een document in het proces. Ver van de kern van de zaak, maar eigenlijk wel interessant om te zien hoe er zo 'geleuterd' kan worden rond 1 document. En dan een hele discussie over de vertaling: die zou blijkbaar niet zo correct verlopen en zo vraagt de advocaat van de beklaagde naar andere vertalers (dit alles wordt ondertussen vertaald door de huidige vertalers..). En die mannen kunnnen nogal babbelen amai. De 'overdreven' beleefdheid naar de rechters toe van de procureurs/advocaten kwam soms zelf wat belachelijk over : "Danku mijnheer de rechter om me aan het woord te laten" etc. Na een korte lunchpauze ging het dan wel tot de kern van de zaak en kwam de "verdachte" aan het woord (verdachte.. hmm.. iemand die zwaar de mensenrechten heeft geschonden ja). Over hoe hij directeur van de gevangenis is geworden, wat de relatie was tussen de verschillende hoofdfiguren van de Khmer Rouge. Een zware ondervraging door de rechters dus. Tegen 5u wordt het afgesloten, ja, stevige toebak is het wel. En dit hele process heeft een zwaar 'symbolisch' gewicht. Miljoenen mensen zijn gestorven, en -30 jaar te laat helaas- schiet er toch wat gerechtigheid. Aan de andere kant wel straf dat zo iemand een process verdient.. maar dat zijn dan weer de mensenrechten. Op de bus terug zat ik naast een jonge Amerikaans journalist die me gelukkig al heel wat meer uitleg kon geven (ie schreef oa artikels voor The Economist) . s'Avonds dan met hem en zijn vrienden een pint gaan nemen in een van de 'expat'-cafes. Was me een dagje!
Grensovergang Cambodja-Vietnam
Ik moet dringend het land uit, heb immers mijn Cambodjaans visum reeds met 1 dagje overschreden (-express omdat het in de Vietnam planning pastte). Nu die grensovergang was ook de moeite. Ik wou richting Mekong Delta en de perfecte weg ernaartoe is.. via de Mekong zelf natuurlijk.
Nu had ik voor een niet klassieke grensovergang gekozen en dat heb ik geweten. Eerst in een over over overvol busje tot het eerste stadje, dan een kleine wandeling naar een prive huis (?) waar achterin boten lagen die je naar de grensovergang konden brengen. Helaas niemand anders die die kant op moet. Na een dik uur wachten dan toch besloten om de boot alleen te huren (na zwaar afdingen). Een tochtje op een privemotorbootje dus. Eens aan de grenspost kom ik zelf eens rechtstreeks in aanraking met de alom gekende corruptie van het land: "35 dollar voor de overstay van mijn visum met 1 dag". En nu werd het bluffen.. In de Lonely Planet (van 2009) stond dat het maar 5 dollar kostte, dus ofwel waren de regels onlangs veranderd, ofwel waren deze mannen er mij zwaar aan het opleggen. Ik ging voor het eerste. Dus -zonder blozen jawel- "I checked it with the embassy of Belgium AND of Vietnam and both said it was only 5 dollars" (hmm, niets gecheckd eigenlijk). Dan opeens moest ik wachten op 'zijn baas'. Ook dit duurt weer een tijdje, en nadat die baas nog een telefoontje doet bleek dat deze mannen idd wat geld in de pocket gingen steken. "Ok, 5 dollar" "It is ok for now, but next time you will have to pay 35 dollar". Volledig belachelijk antwoord natuurlijk. Oeff, dat was gelukkig achter de rug.. ze konden me eigenlijk gelijk wat gevraagd hebben. Aan de tweede -Vietnamese- grenspost, meteen heel wat luxe (grenspost op het water, zie onder), en ook veel 'professioneler'.
Mijn eerste ritje met de motorbike in Vietnam ga ik -helaas- nooit meer vergeten. Ik nam een motorbike naar de dichtsbijzijnde stad bij de grenspost. Daarvoor moest ik eerst door vele smalle en drukke straatjes van vele dorpen, achterop bij een jong gastje dat ook wel heel snel reed. Nu moesten we ook af en toe het water over met een ferry. De mekong delta staat immers gekend voor een en al rivierovergangen. Bij een van de ferry-overgangen liep het mis: zoveel brommers dicht bij elkaar, en wanneer ik terug achterop kruip bij mijn jonge chauffeur, in een poging niet tegen de andere brommers te zitten, bots ik met mijn been tegen de gloeiend hete uittlaat.. brandwonde derde graad.. en een fameuze!Al vlug mijn drinkwater erover gegoten maar de Vietnamezen vonden dat een heel dom idee (?). Eens in de stad eerst langs de apotheker waar me nutteloze zalfjes worden meegegeven. Dit wordt een mega-litteken.. tja... wie niet doet niet misdoet zeker.. (troost ik mezelf ;-)