dinsdag 28 april 2009

CAMBODJA: Siem Reap & tempels (07/04/09 - 14/04/09)

Siem Reap


Voor velen is Cambodja = Ankor Wat, met andere woorden een bezoek aan Siem Reap. Dit is de dichtsbijzijnde stad bij het tempelcomplex, vol van de hotels, bars, cafes, shops noem maar op. (wat een contrast met het Cambodja dat we tot hiertoe kennen -op Pnom Penh na natuurlijk)

We laten de tempels nog even voor wat ze zijn en gaan eerst de omgeving met de fiets verkennen. De dorpjes rondom Siem Reap zijn allerminst zoals de 'pub street' in het centrum van de city. Er leeft een echt warme bevolking, een glimlach nooit ver weg, en .. "hello hello"..

Wel -arme- huizen (deze provincie is dan ook van de armste van Cambodja),

temidden de groentevelden (en kale rijstvelden).

De overgrote meerderheid van de Cambodjanen (en de wereldbevolking eigenlijk in het algemeen) leeft met de seizoenen. Tijdens het regenseizoen staat alles in teken van de rijst. In het begin van het regenseizoen wordt gezaaid, na een tijdje verplant, dan groeit de rijst en wordt geoogst. Hier is maar 1 oogst per jaar (andere, geirrigeerde gebieden kunnen tot 2 a 3 keer oogsten). In het droge seizoen worden groenten gekweekt en is het de visserstijd. (onder: een visser aan het werk met op de achtergrond de lege rijstvelden - het is nu het einde van het droge seizoen)

De eerste dag met de fiets belanden we per ongeluk in het Angkor tempelcomplex. Normaal moet je 20 dollar per dag betalen om binnen te kunnen maar wij zijn er toevallig ingeraakt en dus besloten om de 'grand tour' te fietsen in het complex (en de tempels van buiten te bezichtigen - om binnen te gaan moet je bewijs van ticket tonen). Duidelijk goed onderhouden park met om de zoveel honderd meter een ingang naar een tempel/tempelcomplex. Dit is immens! Maar een gedetailleerd bezoek houden we voor later. (achteraf gelezen dat je een 100 dollar boete krijgt voor het betreden van het complex zonder kaartje, fjoew)

En dan de laatste dag van Stefanie in Cambodja. Ze staat voor de keuze tussen een dagje tempelbezoeken of een dagje fietsen in de omgeving. En het werd nog een 'hedendaags dagje' Cambodja..

Langs de villages,

met een middagmaal op zijn 'Cambodjaans' in een straatstalletje..

met bijhorende siesta, want met zo'n hitte (!)

En verder rondtoerend met onze Khmer-sjaal ter bescherming tegen de zon.

Stefanies' laatste avond, daarvoor planden we een dansoptreden van kindjes. Maar bleek dat je daarvoor er de dure menu van het restaurant moest bijnemen.. het werd dus een avondje relaxen in de zetels van 'the Singing Tree Cafe' (een van de gezelligste restaurants/cafes dat ik tot hiertoe ben tegengekomen!).

De volgende dag wuif ik Stefanie uit die de bus richting Pnom Penh neemt waar de vlieger wacht. Zelf besluit ik nog een tijdje in Siem Reap te blijven en de tempels van dichterbij te verkennen en nog wat bezoekjes te doen aan exposities..

Silk factory

Bezoek aan 'les Artisans d'Ankor' waar je houtbewerkers / lacquerware-artiesten / zandsteenkappers / schilders aan het werk kunt zien. Ze maken hier prachtige souveniers. Nu last deze organisatie/school tweemaal per dag gratis bussen in naar een zijdedorp op een 16km uit het stad. Hoewel ik al zovele vrouwen aan het spinnen/weven gezien heb op deze reis (eigenlijk in elk land dat ik bezocht heb) lijkt met dit heel interessant omdat het het hele proces van de zijdefabricage toont. Dus met de gratis bus mee.. net voor ik instap: 'it is free, just tip the driver and the guides you will see there'. Bleek daarenboven dat ik deze morgen de enigste was die gebruik maakte van het gratis busje. Dus dubben over welke tip ik best zou geven..

Eens daar blijkt het het 'zijdedorp' een groot complex te zijn waar zowel zijde wordt geproduceerd (van zijderups tot al dan niet gekleurde zijdedraad), als verder verwerkt tot kledij/sjaaltjes etc.

Een gids leidt me langs het hele gebeuren. Eerst naar de mulberry (moerbei) velden: de blaren van deze bomen dienen als voedsel voor de zijderupsen.

De zijderups (larve van de zijdevlinder) wordt gekweekt op de moerbeibladeren (foto onder). De rups groeit daarna via een popstadium uit tot zijdevlinder. En het is net de geelwitte pop die de ruwe zijde omvat. De vlinders zelf leggen dan nieuwe eitjes die verder groeien tot zijderups en zo is de cirkel rond.

De coconnen worden in heet water gelegd om ze los te maken zodat de draden kunnen gesponnen worden (ruw of glad afhankelijk van dikte). Dan worden ze op klossen aangebracht en worden de witte draden gekleurd: ondergedompeld in emmers verf (al dan niet natuurlijke verf - bvb indigo voor blauw).
En dan het weven zelf. Hier heb ik 2 weeftechnieken gezien:
1) ofwel worden de draden op voorhand tot een motief gekleurd. Dit door het bedekken van stukken van de klossen draden met plastiek en zo onder te dompelen in verf (plastiek bedekt gebied dat andere kleur moet krijgen.)
2) ofwel het weven met verschillende klossen die elk een andere kleur hebben (veel gecompliceerde als je het mij vraagt).
En dan heb je nog de mixture van beide.

Achter de gebouwen bedoeld voor rondleidingen van gidsen, waren verschillende hangars waar vele -hoofdzakelijk- vrouwen aan het weven waren. Hier het plakaatje 'no entry'.
Na de interessante rondleiding, afgesloten in een klein zijdemuseum, wordt ik verder geleid naar de zijdeshop. Ik zou dit al kunnen opkopen.. maar goed dat de centjes er niet zijn ;-).

Terug in Siem Reap (denk dat ik de gids teveel getipt heb in vergelijking met de chauffeur, ben hier echt geen goeie in), naar de markt. En van bolletjes gesproken (longan, druiven,..)

De vele souvenierwinkeltjes op de markt zijn weer eens niet de moeite. Allen verkopen ze hetzelfde en zelf zaken uit Thailand/Laos hier teruggezien, import of kopies?
s'Avonds een maaltijd in de 'streetfood' straat van Siem Reap waar ik een francaise (en later ook Hollandse) ontmoet. Twee meisjes die ook elk voor lange tijd alleen reizen. Is echt es plezant om ook hun verhalen en avonturen te horen!
De volgende dag nog geen zin in tempels, oorspronkelijk plan was een dagje te nietsen, maar lukt me nog steeds niet ;-).
Pilates les
In de voormiddag naar het gezellige cafe/restaurant 'the Singing Tree Cafe' waar ik een Pilates les heb meegevolgd. Pilates is een soort van joga waarover ik in Belgie al gelezen had en waarvan ik toevallig een foldertje vond. Het publiek zijn normaal 'expat-vrouwen' maar nu is het vakantietijd en was het enkel ik, de toeriste, en een andere expatvrouw die een Pilates sessie kregen van een Australische dame. En moet echt zeggen dat het deugd deed!
Pilates is vnl begaan met het evenwicht tussen soeplesse en spieren, met de buik-heup-onderrug als speciale aandachtspunten. En dat hebben de buikspieren geweten! Nu het werkt echt ontspannend en tegelijk inspannend. (heb al een adresje in Gent gevonden waar ik dit kan volgen :-).
De australische lesgeefster was nogal persoonlijkheid: ze is personal trainer van expats, geeft deze pilateslessen, baat een restaurantje uit net buiten Siem Reap en daarenboven heeft ze hier samen met haar man een NGOtje opgericht! Je moet het maar combineren! En het leuke: het geld voor de Pilateslessen (die niet goedkoop zijn) is ondermeer bedoelt voor de NGO (voor opvang van kinderen).
Mine museum
Goed ontspannen en uitgerekt, in de namiddag dan afgesproken met het Rosan, het Hollands meisje, om samen het mijnenmuseum te bezoeken. Bleek een heel eindje van het centrum te leggen dus nu verstonden we waarom de Tuktuk driver moeilijk deed toen we afbieden (is soms moeilijk om weten hoeveel je afspreekt als je niet weet hoe ver iets is).
In het mijnenmuseum kregen we eerst een film tezien van hoe de mijnen ontruimd worden. Dit museum is immers opgericht door een man die zelf nog indertijd voor de Vietnamezen mijnen heeft gelegd. Na de oorlog is hij dan in het leger als 'ontmijner' gestapt.
De cameraman die de film maakte heeft lef.. in het dichte oerwoud volgt hij de stappen van de ontmijner.. brr.
Cambodja ligt echt vol van de mijnen, er zijn nog steeds gebieden waar je niet inkan. Zowel de Vietnamezen, de Khmer Rouge, de Amerikanen hebben hier heel wat mijnen geplaats en UXOs achtergelaten (UXO= unexploded ordnance = bommen/granaten die niet zijn ontploft). De expositie haalt getallen aan die je je gewoon niet kunt voorstellen. Tot 40.000 mensen zijn in Cambodja reeds op een mijn gelopen!! 40.0000!!!!
En een der motieven om mijnen te leggen: 'beter een gewonde soldaat dan een dode soldaat, daar heeft de tegenpartij meer last mee'.. jeezes!

Detail: ook in de omgeving rond de tempels moet je niet van de paden afwijken want er moeten nog heel wat mijnen liggen (de fietstochtjes waren dan ook niet 'offroad'). Er moeten nog miljoenen mijnen liggen in het land!
Het mijnmuseum deed slikken, gelukkig komen de grataten hier ook op een andere manier van pas (als onderdeel van stoeltjes/tafeltjes)!

Er lagen ook bankbiljetten van in de Khmer Rouge tijd, jawel, met het nodige wapenarsenaal.

Angkor
En dan ertegenaan! Nu toch al een paar daagjes in Siem Reap dus het wordt tijd om die tempels eens van dichterbij te gaan verkennen. Vroeg op, met de fiets naar het complex een paar kilometer uit het centrum.
Te beginnen met.. Angkor Wat (Ankor = het tempelcomplex, Angkor Wat is een specifieke tempel, de bekendste).

Lange tijd rondgewandeld tussen de ruines van de tempels die getuigen van een ooit bloeiende periode van de Khmerrijk (tussen 9e en 15e eeuw). Koning na koning heeft hier zijn tempel gebouwd, ter verering van de hindu goden.

Detail: de belangrijkste goden in de hindu godsdienst: Brahma = 'creator', Vishnu = 'preserver/protector', Shiva = 'destroyer'. Nooit goed verstaan hoe een 'destroyer', Shiva, een god kan zijn. Maar een gids verduidelijkt: Shiva maakt de levenscirkel rond, maakt verandering, een nieuw begin mogelijk.. het is dus maar hoe je 'destroyer' interpreteert.

En ja, Angkor Wat is allesbehalve de zoveelste tempel, het is zijn plaatsje op het lijstje van de wereldwonders zeker waard! Een beetje spijt dat ik toch geen gids heb genomen, maar in de plaats een goed boek gekocht met wat uitleg (en de andere gidsen stiekem op een afstand gevolgd, om de zoveel wacht ik op de volgende gids om het niet te laten opvallen ;-)

Hieronder een foto van een van de vele, mooie zandsteensculpturen. Ik zou hier wel honderden fotos kunnen trekken. Overal afbeeldingen van de hindugoden (vnl Vishnu), nimfen, de hemel en hel, dieren en gevechten, gevechten, gevechten. Hoe overal ter wereld het 'oorlogje voeren' ooit centraal heeft gestaan/staat.

Angkor Wat vond ik persoonlijk subliem omwille van de vele mooie zandsteensculpturen die een stukje geschiedenis vastleggen.

Maar veel impressionanter: de Ta Prohm tempel! Deze werd niet heropgekalefaterd maar gelaten zoals de tempels oorspronkelijk zijn teruggevonden. F-A-B-U-L-E-U-S!!!! Immense bomen die de ruines 'opeten', wortels die op, onder, tussen langs de bak/zandstenen hun weg vinden. De bomen groeien tussen de ruines op alle mogelijke manieren!

Maar wat als de bomen afsterven.. en de ruines doen instorten? Het gevecht natuur-cultuur gaat voort.

Hieronder 1 fotootje, wacht tot jullie de volledige fotoserie zien ;-)!!!

De hele dag rondgefietst in de hitte, van tempel naar tempel. Jamai, zag scheel na een tijdje ;-). Kapot terug richting Siem Reap, gaan dineren met de Hollandse en Francaise, een 'echt' restaurant deze keer! Ewel, vermoeiend bezoek ja, maar een impressionant stukje menselijk vernuft!